W rejonie Mieroszyna odkryto fascynujące ślady dawnych kultur. Kurhany, groby skrzynkowe oraz okoliczne osady sprzed tysięcy lat rzucają nowe światło na życie i obrzędy ludów kultury łużyckiej. Dowiedz się, jakie tajemnice kryją te znaleziska i co mówią nam o przeszłości tych terenów.

Badania archeologiczne w rejonie Mieroszyna

Prekursorem badań archeologicznych na terenie Kępy Swarzewskiej był archeolog z Krakowa, Godfryd Ossowski. W latach 1876 - 1879 przeprowadził on pierwsze wykopaliska grobów skrzynkowych w Strzelnie, Starzynie, Swarzewie oraz Smolnie. Po 120 latach od jego badań, w Mieroszynie, na północnym krańcu Kępy Swarzewskiej, natrafiono na kurhan. To znalezisko dostarcza nam cennych informacji o dawnych mieszkańcach tych terenów oraz ich rytuałach pochówkowych.

Odkrycie kurhanu w Mieroszynie

W 1998 roku w Mieroszynie przeprowadzono ratownicze badania wykopaliskowe pod kierownictwem mgr Danuty Król z Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Badania miały na celu ocenę terenu przeznaczonego pod zabudowę mieszkaniową. Archeolodzy przebadali powierzchnię 300 m2, koncentrując się na kulminacji wyniesienia, gdzie odkryto skupisko kamieni. Ustalono, że na tym terenie znajduje się zniszczony kurhan z epoki brązu. Zachował się pierścień kamienny o średnicy 14 metrów oraz grób ciałopalny z popielnicą. W nasypie kurhanu, od strony południowej, odkryto fragmenty dobrze wygładzonego naczynia. W odległości 50 metrów na wschód od kurhanu znaleziono dwa silnie zniszczone groby ciałopalne. W związku z zaawansowanymi pracami budowlanymi, w porozumieniu z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, zdecydowano o wydzieleniu terenu kurhanu. Materiały i dokumentacja z badań są przechowywane w Muzeum Archeologicznym w Gdańsku. ¹ Dzięki tym badaniom wiemy dzisiaj, że kurhan w Mieroszynie jest jednym z największych cmentarzysk epoki brązu na Pomorzu, datowanym na okres od VIII do VI wieku p.n.e. W tym czasie na tych terenach żyli ludzie z kręgu kultury łużyckiej. Warto wspomnieć, że w okolicach Mieroszyna odkryto wiele interesujących miejsc archeologicznych, takich jak kurhany skrzynkowe w Gnieżdżewie i Błądzikowie oraz osady z epoki kamienia w Osłoninie i Rzucewie.

Budowa kurhanu z Mieroszyna

Kurhan zbudowany jest na planie okręgu o średnicy 14 metrów. Jego podstawa składa się z podwójnego, kamiennego wieńca zbudowanego z dużych głazów narzutowych, które są ściśle do siebie dopasowane. Kurhan ma wysokość około 1,5 metra i jest złożony z kilku warstw piasku i kamieni. W jego wnętrzu odkryto dwa groby ciałopalne. Jeden z grobów, umieszczony przy podstawie kurhanu, zawierał popielnicę z przepalonymi kośćmi ludzkimi. Drugi grób, wykopany w nasypie kurhanu, zawierał dwa naczynia, wokół których rozsypane były kości ludzkie. Kurhan w Mieroszynie jest pozostałością rozległego cmentarzyska znajdującego się dawniej na tym terenie.

Ciekawe informacje o kulturze łużyckiej

Kultura łużycka zamieszkiwała tereny dzisiejszej Polski, Czech, Słowacji i wschodnich Niemiec od około 1300 do 500 r. p.n.e. Ludzie tej kultury znani byli z budowania grobowców, takich jak kurhany, oraz z rozwiniętej metalurgii brązu.

Ubiór: Ludzie kultury łużyckiej nosili odzież wykonaną z wełny i lnu. Mężczyźni zazwyczaj nosili tuniki i płaszcze, podczas gdy kobiety nosiły długie suknie i szale. Biżuteria z brązu, taka jak fibule, naszyjniki i bransolety, była powszechnie używana.

Pożywienie: Ich dieta składała się głównie z produktów rolnych, takich jak zboża (pszenica, jęczmień), rośliny strączkowe oraz produkty hodowlane, takie jak mięso, mleko i sery. Uprawiali również warzywa i owoce.

Pochodzenie i zasiedlenie: Kultura łużycka wyewoluowała z wcześniejszych kultur epoki brązu i zajmowała dużą część Europy Środkowej. Osiedlały się głównie wzdłuż rzek i w miejscach strategicznych dla obrony i rolnictwa.

Obrzędy: Obrzędy pogrzebowe były złożone i obejmowały zarówno pochówki szkieletowe, jak i ciałopalne. Kurhany, takie jak ten w Mieroszynie, były miejscami ważnych ceremonii pogrzebowych. Rytuały obejmowały składanie ofiar z jedzenia i przedmiotów codziennego użytku, które miały towarzyszyć zmarłym w zaświatach.

Technologia: W okresie epoki brązu wytwarzano pierwsze narzędzia i ozdoby z brązu, który jest stopem cyny i miedzi. Te wyroby, takie jak siekierki, bransolety, szpile oraz miecze antenowe, były importowane z południowej Europy, co przyczyniło się do rozwoju lokalnej metalurgii. Na terenie Mieroszyna i okolic działały warsztaty odlewnicze, w których wykorzystywano gliniane formy do odlewu brązu. Rozwój gospodarczy osad widoczny był również w intensywnej uprawie roli, garncarstwie oraz obróbce rogu i kości​.

Kurhan w Mieroszynie jest ważnym świadectwem życia i obrzędów ludów kultury łużyckiej, który dostarcza nam bezcenną wiedzę na temat historii tych terenów.